Nk’ikigo gishinzwe kurwanya umwanda, inshingano y’ingenzi y’uruganda rutunganya imyanda ni ukugenzura ko imyanda yujuje ibisabwa. Ariko, bitewe n’amahame agenga imyanda iva mu mazi ndetse n’ubukana bw’abagenzuzi bashinzwe kurengera ibidukikije, byateje igitutu gikomeye ku ruganda rutunganya imyanda. Mu by’ukuri biragoye cyane kuyikuramo.
Dukurikije ibyo umwanditsi yavuze, impamvu itaziguye ituma habaho ingorane mu kugera ku gipimo cyo gusohora amazi ni uko muri rusange hari imiterere itatu mibi mu nganda z’imyanda zo mu gihugu cyanjye.
Icya mbere ni uruhererekane rw’ibintu bihumanya ikirere (MLVSS/MLSS) n’ubwinshi bw’ibinyabutabire; icya kabiri ni uruhererekane rw’ibinyabutabire bikuramo fosifore nyinshi, ni byo bitanga umusaruro mwinshi; icya gatatu ni uruganda rutunganya imyanda rukora amasaha menshi mu gihe kirekire, ibikoresho ntibishobora kuvugururwa, bikoresha indwara umwaka wose, bigatuma ubushobozi bwo gutunganya imyanda bugabanuka.
#1
Uruziga rubi rw'ibikorwa bike by'ibitaka n'ubwinshi bw'ibitaka
Porofeseri Wang Hongchen yakoze ubushakashatsi ku nganda 467 z’imyanda. Reka turebe amakuru y’imikorere y’imyanda n’ubwinshi bw’imyanda: Muri izi nganda 467 z’imyanda, 61% by’inganda zitunganya imyanda zifite MLVSS/MLSS iri munsi ya 0.5, hafi 30% by’inganda zitunganya imyanda zifite MLVSS/MLSS iri munsi ya 0.4.
Igipimo cy'imyanda kiri kuri 2/3 by'inganda zitunganya imyanda kirenga 4000 mg/L, igipimo cy'imyanda kiri kuri 1/3 cy'inganda zitunganya imyanda kirenga 6000 mg/L, naho igipimo cy'imyanda kiri kuri 20 zitunganya imyanda kirenga 10000 mg/L.
Ingaruka z'ibi bibazo byavuzwe haruguru ni izihe (ibikorwa bike by'ibishanga, ubucucike bwinshi bw'ibishanga)? Nubwo twabonye inyandiko nyinshi za tekiniki zisesengura ukuri, ariko mu magambo make, hari ingaruka imwe, ni ukuvuga ko amazi arenga urugero.
Ibi bishobora gusobanurwa uhereye ku ngingo ebyiri. Ku ruhande rumwe, nyuma y’uko igipimo cy’ibishanga kibaye kinini, kugira ngo hirindwe ko ibishanga bikomeza kwiyongera, ni ngombwa kongera umwuka uhumeka. Kongera ingano y’umwuka uhumeka ntibizongera gusa ikoreshwa ry’ingufu, ahubwo binakongera igice cy’ibinyabuzima. Ubwiyongere bwa ogisijeni ishongeshejwe buzatwara isoko ya karuboni ikenewe mu gusukura umwuka, ibi bizagira ingaruka zitaziguye ku gusukura umwuka no gukuraho fosifore mu buryo bw’ibinyabuzima, bigatuma habaho nayitrojeni na P nyinshi.
Ku rundi ruhande, ubwinshi bw'imyanda butuma aho amazi n'ibyondo bihurira bizamuka, kandi imyanda itakaza byoroshye iyo amazi y'ibigega by'imashini ya kabiri y'imyanda asohoka, ibi bikaba byazitira icyuma gitunganya amazi cyangwa bigatuma imyanda ya COD na SS irenga urugero.
Nyuma yo kuvuga ku ngaruka zabyo, reka tuvuge ku mpamvu inganda nyinshi z’imyanda zifite ikibazo cyo kuba imyanda idafite amazi menshi kandi ikaba irimo imyanda myinshi.
Mu by’ukuri, impamvu y’ubwinshi bw’ibishanga ni uko ibishanga bidakora neza. Kubera ko ibishanga bidakora neza, kugira ngo birusheho kunozwa, ibishanga bigomba kongerwa. Ubunini bw’ibishanga buterwa n’uko amazi arimo umusenyi mwinshi w’ibishanga, winjira mu gice cy’ubuvuzi bw’ibinyabuzima ukagenda wiyongera buhoro buhoro, ibyo bikaba bigira ingaruka ku mikorere ya za mikorobe.
Hari ibisigazwa byinshi by'amazi n'umucanga mu mazi yinjira. Kimwe ni uko ingaruka zo gufata grille ari nke cyane, ikindi ni uko uruganda rutunganya imyanda rurenga 90% mu gihugu cyanjye rutarubaka ibigega by'amazi by'ibanze.
Hari abantu bashobora kwibaza bati, kuki tutakubaka ikigega cy’ibanze cyo gufunga imiyoboro? Ibi ni ibijyanye n’imiyoboro. Hari ibibazo nko kudahuza neza, guhuza imiyoboro, no kubura umurongo mu miyoboro y’imiyoboro mu gihugu cyanjye. Kubera iyo mpamvu, ubuziranenge bw’amazi meza mu nganda z’imyanda muri rusange bufite ibintu bitatu: ubwinshi bwinshi bw’amazi adakora neza (ISS), COD nkeya, igipimo gito cya C/N.
Ubunini bw'ibintu bitagira umwimerere mu mazi arimo amazi ni bwinshi, ni ukuvuga ko umucanga uba uri hejuru cyane. Mbere na mbere, ikigega cy'ibanze cyo gusya cyashoboraga kugabanya ibintu bimwe na bimwe bitagira umwimerere, ariko kubera ko COD y'amazi arimo amazi ari make, inganda nyinshi z'imyanda ntizubaka ikigega cy'ibanze cyo gusya amazi.
Mu isesengura rya nyuma, imikorere y’ubutaka buke ni umurage w’ “ibimera biremereye n’inshundura zoroheje”.
Twavuze ko ubucucike bwinshi bw'ibishanga n'imikorere mike bizatuma habaho nitrojeni nyinshi na P mu myanda. Muri iki gihe, ingamba zo guhangana n'imyanda myinshi ni ukongeramo amasoko ya karuboni n'imiyoboro idakora. Ariko, kongeramo ingano nini y'ibishanga bya karuboni byo hanze bizatuma ingufu zikoreshwa ziyongera, mu gihe kongeramo ingano nini y'ibishanga bizatanga ubucucike bwinshi bw'ibinyabutabire, bigatuma ubucucike bw'ibishanga bwiyongera kandi ubucucike bw'ibishanga bugagabanuka, bigatuma habaho uruziga rubi.
#2
Uruziga rubi aho uko imiti ikuraho fosifore ikoreshwa ari nyinshi, niko umusaruro w'imyanda urushaho kwiyongera.
Gukoresha imiti ikuraho fosifore byatumye umusaruro w’imyanda wiyongeraho 20% kugeza kuri 30%, cyangwa birenga.
Ikibazo cy'imyanda kimaze imyaka myinshi gihangayikishije inganda zitunganya imyanda, ahanini bitewe nuko nta buryo bwo kuyisohokamo, cyangwa uburyo bwo kuyisohokamo budahamye.
Ibi bituma ibintu biramba mu gihe cy’ibishanga, bigatera gusaza kw’ibishanga, ndetse n’ibindi bintu bikomeye nko gukurura ibishanga.
Imyanda yagutse ntishobora gushonga neza. Iyo imyanda iva mu kigega cya kabiri cy’imyanda itakaye, icyuma gitunganya imyanda cyarafunzwe, ingaruka zo kuyitunganya ziragabanuka, kandi amazi yo gukaraba inyuma ariyongera.
Ubwiyongere bw'amazi yo mu gikoni buzatuma habaho ingaruka ebyiri, imwe ni ukugabanya ingaruka zo kuvurwa n'urwego rwabanje rwo gupima imiti.
Amazi menshi yo gukaraba inyuma asubizwa mu kigega cy’umwuka, ibyo bigabanya igihe nyacyo cyo kubika amazi mu nyubako kandi bigabanya ingaruka zo kuvura zikomoka ku buryo bwa kabiri;
Icya kabiri ni ukugabanya cyane ingaruka zo gutunganya icyuma gitunganya ubujyakuzimu.
Kubera ko amazi menshi yo gukaraba inyuma agomba kugaruzwa muri sisitemu yo kuyungurura igezweho, igipimo cyo kuyungurura kiriyongera kandi ubushobozi nyabwo bwo kuyungurura buragabanuka.
Ingaruka zo kuvura muri rusange ziba mbi, bishobora gutuma fosifore na COD mu myanda birenga urugero. Kugira ngo hirindwe kurenza urugero, uruganda rw'imyanda ruzongera ikoreshwa ry'ibintu bikuraho fosifore, bizongera ingano y'imyanda.
mu ruziga rubi.
#3
Uruziga rubi rw'inganda z'imyanda ziremereye mu gihe kirekire no kugabanuka k'ubushobozi bwo gutunganya imyanda
Gutunganya imyanda ntibiterwa n'abantu gusa, ahubwo biterwa n'ibikoresho.
Ibikoresho by'imyanda bimaze igihe kinini birwana ku murongo w'imbere mu gutunganya amazi. Iyo bidasanwe buri gihe, ibibazo bizavuka vuba cyangwa nyuma. Ariko, akenshi, ibikoresho by'imyanda ntibishobora gusanwa, kuko iyo ibikoresho bimwe na bimwe bihagaze, amazi ashobora kurenza urugero. Mu buryo bw'amande ya buri munsi, buri wese ntashobora kubigura.
Mu nganda 467 zitunganya imyanda yo mu mijyi zakoreweho ubushakashatsi na Porofeseri Wang Hongchen, hafi bibiri bya gatatu byazo bifite umuvuduko w’amazi urenze 80%, hafi kimwe cya gatatu kirenze 120%, naho inganda 5 zitunganya imyanda zirenze 150%.
Iyo igipimo cy’umutwaro wa hydraulic kirenze 80%, uretse inganda nke nini cyane zitunganya imyanda, inganda rusange zitunganya imyanda ntizishobora gufunga amazi kugira ngo zikomeze gukoreshwa bitewe nuko imyanda igeze ku rugero rwemewe, kandi nta mazi y’inyongera akoreshwa mu gutera umwuka n’ibikoresho byo gukurura no gusya amazi mu kigega cy’amazi. Ibikoresho byo hasi bishobora kuvugururwa burundu cyangwa gusimburwa iyo bivanywemo amazi.
Ni ukuvuga ko hafi 2/3 by'inganda z'imyanda zidashobora gusana ibikoresho bitewe nuko zigamije kwemeza ko imyanda yujuje ibisabwa.
Dukurikije ubushakashatsi bwa Porofeseri Wang Hongchen, igihe cy'imashini zihunika umwuka muri rusange ni imyaka 4-6, ariko 1/4 cy'inganda z'imyanda ntizikora akazi ko kubungabunga imashini zihunika umwuka mu gihe cy'imyaka 6. Imashini ihanagura ibyondo, igomba gusukurwa no gusanwa, muri rusange ntisanwa umwaka wose.
Ibikoresho bimaze igihe kinini bikoreshwa kubera uburwayi, kandi ubushobozi bwo gutunganya amazi burimo kwiyongera. Kugira ngo bihangane n'umuvuduko w'amazi, nta buryo bwo kubihagarika kugira ngo bikomeze kubungabungwa. Muri ubwo buryo bubi, hazabaho uburyo bwo gutunganya imyanda bushobora gusenyuka.
#4
andika ku musozo
Nyuma y’uko kurengera ibidukikije bishyizweho nk’amahame y’igihugu cy’igihugu cyanjye, imirima y’amazi, gaze, ibikomeye, ubutaka n’indi mirimo yo kurwanya umwanda yateye imbere vuba, muri yo twavuga ko ishami ryo gutunganya imyanda ari ryo riyoboye. Urwego rudahagije, imikorere y’uruganda rw’imyanda yaguye mu kibazo, kandi ikibazo cy’imiyoboro y’amazi n’ibitaka byabaye inenge ebyiri zikomeye mu nganda zitunganya imyanda mu gihugu cyanjye.
Noneho, igihe kirageze cyo gukosora amakosa.
Igihe cyo kohereza: 23 Gashyantare 2022


